İçeriğe geç
Gün Sonu Takip · 18 Kasım 2026 Çarşamba

Sağlık bütçesinde tedaviye yüzde 69,1, koruyucu hizmete yüzde 29,7

Gün boyu başka başlıklar öne çıkarken, 2027 Sağlık Bakanlığı bütçesindeki dağılım milyonlarca kişinin sağlığını ve kamu kaynağının nasıl kullanılacağını ilgilendiriyor. Bu haberin ardından yakından izlenmesi gereken, ayrılan bütçenin aile sağlığı merkezlerindeki sorunlara ve koruyucu hizmetlere nasıl yansıyacağı.

TBMM’deki bütçe görüşmelerinin ardından Aile Hekimliği Çalışanları Sendikası (AHESEN), 2027 yılı Sağlık Bakanlığı bütçesini değerlendirdi. Sendikanın Genel Başkanı Dr. Ahmet Kandemir’in paylaştığı rakamlara göre toplam 1,97 trilyon TL’lik bütçenin yüzde 69,1’i tedavi edici, yüzde 29,7’si koruyucu sağlık hizmetlerine ayrıldı. Bu oranlar, bütçenin hangi sağlık yaklaşımını öncelediğini gösteren önemli bir işaret.

Rakamları tutar olarak okuduğumuzda fark daha görünür hale geliyor: Tedavi edici hizmetlere 1 trilyon 359 milyar TL, koruyucu hizmetlere 585,4 milyar TL ayrıldığı bildirildi. Aradaki büyüklük, yalnızca bütçe tablolarında kalan teknik bir ayrıntı değil; kamu kaynağının sağlık hizmetleri içinde hangi alana ağırlık verdiği sorusunu ortaya çıkarıyor. Bu nedenle bütçenin toplam tutarını tek başına yeterli ölçü saymak mümkün değil; dağılımı da izlemek gerekiyor.

Kandemir, sağlık sisteminin hastalık ortaya çıktıktan sonra tedavi etmeye odaklanmak yerine önleyici hizmetleri güçlendirmesi gerektiğini savundu. Sağlık politikalarının yalnızca tedavi üzerinden şekillenmesinin uzun vadede harcamaları artırabileceği de onun değerlendirmesi. Bu görüş, bütçedeki iki kalem arasındaki farkın neden önemli olduğunu anlatıyor: Koruyucu hizmetlere ayrılan kaynak, hastalık oluşmadan önce sunulan hizmetlerin sistemdeki yerini ve kapasitesini tartışmaya açıyor.

Bu tartışmanın doğrudan temas ettiği yerlerden biri aile sağlığı merkezleri. AHESEN, merkezlerde fiziki koşulların yetersizliği ve personel eksikliği gibi sorunların sürdüğünü gündeme getiriyor; sendikanın çağrısı da koruyucu hizmetlere daha fazla kaynak ayrılması yönünde. Bütçedeki 585,4 milyar TL’lik kalem, bu sorunların giderildiğini kendi başına kanıtlamıyor. Ayrılan tutarın hangi hizmetlere, hangi ihtiyaçlar gözetilerek yöneltileceği bu yüzden en az toplam rakam kadar önemli.

Bütçe rakamları aynı zamanda kamu kaynağı ve hesap verebilirlik meselesi. Tedavi edici hizmetlere ayrılan payın yüksekliği tek başına yanlış bir tercih olduğunu göstermez; ancak koruyucu hizmetlere ayrılan payın daha düşük olması, bu alandaki ihtiyaçların nasıl karşılanacağı sorusunu yanıtsız bırakmamalı. AHESEN’in bina, personel ve ödenek başlıklarını öne çıkarması, değerlendirmeyi soyut oranlardan hizmetin günlük koşullarına taşıyor.

Bundan sonraki aşamada takip edilmesi gereken, bütçenin uygulamasında koruyucu sağlık hizmetleri için ayrılan kaynağın nasıl kullanılacağı ve aile sağlığı merkezlerinde belirtilen sorunlara yanıt verilip verilmeyeceği. Sağlık Bakanlığı bütçesine ilişkin değerlendirme, yalnızca bir yıllık harcama tablosu olarak görülürse bu sorular gözden kaçabilir. Asıl ölçü, açıklanan payların sahadaki hizmet koşullarında ve koruyucu sağlık hizmetlerinin kapasitesinde karşılık bulup bulmadığı olacak; bütçe uygulaması bu nedenle yakından izlenmeli.

Bu köşe, Yakın Takip yazı işlerinin gün içinde yayımlanan haberlere dayanan değerlendirmesidir; haberlerde yer almayan bilgi içermez.

Yakın Takip Muhabir.App platformu üyesidir.