Takipte · 17 dk önce
PKU biyosensöründe sıradaki aşama klinik testler
Sardunya yapraklarıyla geliştirilen sensör, çözeltide yüzde 95 doğruluk verdi. Araştırma ekibi yakın zamanda klinik test aşamasına geçmeyi planlıyor.

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi (BŞEÜ) ve Gazi Üniversitesi araştırmacıları, yenidoğanlarda fenilketonüri (PKU) teşhisine yönelik sardunya yapraklarından yararlanan bir biyosensör geliştirdi. İnsan kanıyla aynı kimyasal yapıdaki bir çözeltide denenen sensör, yüzde 95 doğruluk oranında sonuç verdi.
BŞEÜ Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Müdür Yardımcısı Doç. Dr. Merve Keskin’in liderliğindeki ekipte, Gazi Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü öğretim üyeleri Prof. Dr. Fatma Arslan ile Araştırma Görevlisi Dr. Onur Can Bodur yer aldı. Çalışma, yenidoğanlarda topuk kanıyla teşhis edilen kalıtsal PKU’nun daha hızlı ve kolay belirlenmesini hedefliyor.
Ekip, projeyi Şubat 2025’te Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığına (TÜSEB) sundu. Nisan 2025’te destek almaya hak kazanan proje kapsamında geliştirilen biyosensör, PKU hastalarında metabolize edilemeyen fenilalanin amino asidinin kandaki miktarını ölçüyor.
Keskin, Türkiye’de her yıl 250-300 bebeğin PKU’yla dünyaya geldiğini söyledi. Akraba evliliklerinin hastalığın ortaya çıkmasında önemli risk faktörlerinden biri olduğunu belirten Keskin, mevcut teşhiste topuk kanıyla iki aşamalı ve bir ay süren bir test uygulandığını, ekibin süreci tek aşamaya indirmeyi amaçladığını aktardı.
Sensörde kullanılan gümüş nanopartiküllerin sardunya yapraklarıyla oluşturulduğunu belirten Keskin, normalde kimyasal tekniklerle elde edilen nanopartiküller yerine çevre dostu bir yöntem izlediklerini söyledi. Keskin, “Biz de sardunya yaprakları kullanarak, 'yeşil sentez' adını verdiğimiz teknikle hem atık yönetimini gerçekleştirdik hem de çevre dostu bir sensör elde ettik.” dedi.
Biyosensör, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’nda (COP31) katılımcılara tanıtıldı. Klinik test aşamasına yakın zamanda geçilmesi planlanıyor.






